2 chỉ số bất thường trên phiếu khám sức khỏe có thể là tín hiệu sớm của nguy cơ đột quỵ

Không ít người sau khi nhận kết quả khám sức khỏe thường chỉ chú ý đến những dòng được đánh dấu đỏ hoặc các chỉ số vượt ngưỡng rõ rệt. Nếu không thấy cảnh báo nghiêm trọng, họ nhanh chóng yên tâm và quay lại lối sống quen thuộc.

Tuy nhiên trong nhiều trường hợp, chính những bất thường tưởng như nhỏ nhặt lại là lời cảnh báo sớm cho các bệnh lý nguy hiểm.

Một phụ nữ 57 tuổi duy trì thói quen khám sức khỏe định kỳ mỗi năm. Trong lần kiểm tra gần nhất, kết quả cho thấy hai chỉ số xét nghiệm tăng nhẹ nhưng không có dấu hiệu cấp cứu hay nguy hiểm tức thời. Cho rằng đây chỉ là vấn đề nhỏ, bà không điều chỉnh chế độ ăn uống hay sinh hoạt.

Khoảng nửa năm sau, bà bất ngờ xuất hiện tình trạng chóng mặt, tê yếu tay chân và nói khó vào buổi sáng. Khi được đưa đến bệnh viện, các bác sĩ xác định bà bị đột quỵ thiếu máu não mức độ nhẹ.

Theo bác sĩ điều trị, những dấu hiệu cảnh báo đã xuất hiện từ trước trên phiếu xét nghiệm nhưng không được quan tâm đúng mức.

Hai chỉ số thường bị xem nhẹ nhưng có liên quan đến nguy cơ đột quỵ

Theo các chuyên gia tim mạch và thần kinh, ngoài tăng huyết áp, đái tháo đường hay xơ vữa động mạch, một số chỉ số sinh hóa trong máu cũng có thể phản ánh nguy cơ tổn thương mạch máu não.

LDL-C (cholesterol lipoprotein tỷ trọng thấp) tăng cao

LDL-C thường được gọi là “cholesterol xấu”.

Khi nồng độ LDL-C trong máu tăng cao kéo dài, các hạt cholesterol có xu hướng lắng đọng trong thành mạch, hình thành các mảng xơ vữa. Theo thời gian, lòng mạch hẹp dần, lưu lượng máu đến các cơ quan giảm xuống và nguy cơ hình thành cục máu đông tăng lên.

Đây là một trong những yếu tố nguy cơ quan trọng của bệnh tim mạch và đột quỵ thiếu máu não.

Điều đáng nói là LDL-C tăng cao thường không gây triệu chứng rõ ràng trong giai đoạn đầu. Nhiều người hoàn toàn khỏe mạnh về cảm giác nhưng quá trình tổn thương mạch máu vẫn diễn ra âm thầm.

Homocysteine tăng cao

Homocysteine là một axit amin được tạo ra trong quá trình chuyển hóa của cơ thể.

Khi nồng độ homocysteine tăng cao, lớp nội mạc mạch máu có thể bị tổn thương, làm tăng nguy cơ viêm mạch, hình thành huyết khối và thúc đẩy quá trình xơ vữa động mạch.

Theo nhiều nghiên cứu, tăng homocysteine được xem là một yếu tố nguy cơ độc lập đối với bệnh tim mạch và đột quỵ.

Tuy nhiên, đây lại là chỉ số ít được công chúng biết đến. Không ít người nhận kết quả xét nghiệm có homocysteine tăng nhưng không hiểu ý nghĩa của nó hoặc không được theo dõi thường xuyên.

Những thay đổi có thể xảy ra khi các yếu tố nguy cơ kéo dài

Nếu LDL-C và homocysteine duy trì ở mức cao trong thời gian dài, quá trình tổn thương mạch máu có thể diễn tiến âm thầm.

Các chuyên gia cho biết một số biểu hiện có thể xuất hiện gồm:

Mảng xơ vữa phát triển nhanh hơn

Sự tích tụ cholesterol trong thành mạch khiến các mảng xơ vữa lớn dần theo thời gian, làm hẹp lòng mạch và giảm lượng máu đến não.

Máu lưu thông kém hiệu quả

Tổn thương nội mạc mạch máu cùng nguy cơ hình thành huyết khối có thể làm tăng nguy cơ tắc nghẽn mạch máu não.

Xuất hiện các dấu hiệu cảnh báo thoáng qua

Một số người có thể gặp tình trạng:

Chóng mặt khi mới ngủ dậy.

Tê yếu tay chân thoáng qua.

Suy giảm trí nhớ ngắn hạn.

Nói khó hoặc nhìn mờ trong thời gian ngắn.

Những biểu hiện này có thể xuất hiện rồi tự hết nên rất dễ bị bỏ qua.

Nguy cơ đột quỵ tăng lên

Khi nhiều yếu tố nguy cơ cùng tồn tại, khả năng xảy ra đột quỵ hoặc cơn thiếu máu não thoáng qua có thể tăng đáng kể, đặc biệt ở người trung niên và cao tuổi.

Làm gì để bảo vệ mạch máu và giảm nguy cơ đột quỵ?

Các chuyên gia cho rằng việc phát hiện sớm các chỉ số bất thường là cơ hội để can thiệp trước khi bệnh lý nghiêm trọng xuất hiện.

Điều chỉnh chế độ ăn uống

Nên hạn chế:

Thực phẩm chiên rán

Thịt chế biến sẵn

Nội tạng động vật

Thực phẩm nhiều muối và đường

Đồng thời tăng cường:

Rau xanh

Trái cây tươi

Ngũ cốc nguyên hạt

Cá và các nguồn protein lành mạnh

Các thực phẩm giàu folate như rau bina, bông cải xanh, măng tây có thể hỗ trợ quá trình chuyển hóa homocysteine.

Duy trì vận động thường xuyên

Đi bộ nhanh, đạp xe, bơi lội hoặc các bài tập phù hợp với thể trạng có thể giúp cải thiện mỡ máu, kiểm soát cân nặng và hỗ trợ sức khỏe tim mạch.

Ngủ đủ giấc và hạn chế thức khuya

Giấc ngủ đóng vai trò quan trọng đối với quá trình chuyển hóa và phục hồi của hệ tim mạch.

Người trưởng thành nên duy trì 7-8 giờ ngủ mỗi đêm và hạn chế thức khuya kéo dài.

Theo dõi sức khỏe định kỳ

Nếu phát hiện LDL-C hoặc homocysteine tăng cao, người bệnh nên trao đổi với bác sĩ để được đánh giá nguy cơ tổng thể và xây dựng kế hoạch theo dõi phù hợp.

Việc điều trị bằng thuốc hay chỉ thay đổi lối sống sẽ phụ thuộc vào mức độ tăng của chỉ số, tuổi tác và các bệnh lý đi kèm.

Lưu ý quan trọng

Bài viết mang tính chất thông tin tham khảo. Không phải mọi trường hợp LDL-C hoặc homocysteine tăng đều sẽ dẫn đến đột quỵ. Nguy cơ bệnh phụ thuộc vào nhiều yếu tố như tuổi tác, huyết áp, đái tháo đường, hút thuốc lá, tiền sử tim mạch và lối sống.

Điều quan trọng là không nên chủ quan với các bất thường trên phiếu xét nghiệm, đồng thời cần tham khảo ý kiến bác sĩ để được tư vấn phù hợp với tình trạng sức khỏe cá nhân.

Khi ngủ xuất hiện 4 dấu hiệu này, coi chừng đột quỵ não!

GĐXH – Một số biểu hiện tưởng như bình thường khi ngủ như tê tay chân, chảy nước dãi một bên hay chóng mặt đột ngột có thể liên quan đến tình trạng thiếu máu não. Nhận biết sớm các dấu hiệu này giúp tăng cơ hội can thiệp kịp thời và giảm nguy cơ đột quỵ.