Nước mắm để qua đêm có an toàn? Chuyên gia cảnh báo nguy cơ vi khuẩn nếu bảo quản sai cách

Nước mắm pha để qua đêm: Tiết kiệm một chút, đánh đổi bằng nguy cơ sức khỏe?

Nhiều gia đình có thói quen pha sẵn bát nước mắm cho bữa tối rồi cất lại để dùng tiếp vào hôm sau. Thói quen tưởng như vô hại này lại khiến không ít người băn khoăn: liệu nước mắm để qua đêm có còn an toàn hay không?

Theo TS Lê Thị Hương Giang (Trưởng Khoa Tiết chế dinh dưỡng – Bệnh viện 19-8 Bộ Công an) cho biết, nước mắm để qua đêm có nguy cơ biến chất gây ảnh hưởng sức khoẻ hay không phụ thuộc vào cách bảo quản cũng như thành phần có trong bát nước chấm. Trong nhiều trường hợp, việc sử dụng lại nước mắm đã để qua đêm có thể làm tăng nguy cơ nhiễm khuẩn và ảnh hưởng đến sức khỏe người dùng.

Vì sao nước mắm pha dễ hỏng hơn nước mắm nguyên chất?

Bản thân nước mắm nguyên chất chứa hàm lượng muối tương đối cao. Đây là môi trường không thuận lợi cho phần lớn vi sinh vật phát triển. Chính vì vậy, nếu được bảo quản đúng cách, nước mắm đóng chai thường có thời gian sử dụng khá dài.

Tuy nhiên, câu chuyện hoàn toàn khác khi nước mắm được pha cùng nước lọc, đường, chanh, tỏi, ớt hoặc các loại gia vị khác. Lúc này, nồng độ muối giảm xuống, đồng thời hỗn hợp xuất hiện thêm các chất dinh dưỡng tạo điều kiện cho vi khuẩn sinh sôi.

Đặc biệt, tỏi và ớt tươi có thể mang theo nhiều loại vi sinh vật từ môi trường bên ngoài. Nếu hỗn hợp nước chấm được để ở nhiệt độ phòng trong nhiều giờ, nhất là vào mùa hè nóng ẩm, nguy cơ phát triển của vi khuẩn sẽ tăng lên đáng kể.

Bát nước chấm trên bàn ăn chứa nhiều rủi ro hơn bạn nghĩ

Một yếu tố thường bị bỏ qua là quá trình sử dụng nước chấm trong bữa ăn. Khi thức ăn được gắp rồi chấm trực tiếp vào bát nước mắm, các mảnh vụn thực phẩm, vi khuẩn từ thực phẩm sống hoặc từ khoang miệng có thể theo đó xâm nhập vào nước chấm. Tương tự, việc dùng chung đũa hoặc thìa đã qua sử dụng cũng làm tăng nguy cơ nhiễm khuẩn chéo.

Sau bữa ăn, nếu phần nước chấm này tiếp tục được để ngoài môi trường và dùng lại vào ngày hôm sau, số lượng vi sinh vật có thể gia tăng đáng kể. Người khỏe mạnh có thể không gặp triệu chứng rõ rệt, nhưng trẻ em, người cao tuổi hoặc người có sức đề kháng kém dễ đối mặt với các rối loạn tiêu hóa như đau bụng, tiêu chảy hoặc buồn nôn.

Khi nào có thể sử dụng lại nước mắm đã pha?

Theo TS Giang, không phải mọi trường hợp nước mắm để qua đêm đều phải bỏ đi nhưng nếu nước chấm mới pha nhưng chưa được đưa ra bàn ăn, chưa tiếp xúc với đũa, thìa hoặc thức ăn và được bảo quản trong hộp kín đặt ngay trong ngăn mát tủ lạnh, khả năng nhiễm khuẩn sẽ thấp hơn.

Tuy nhiên, trước khi sử dụng lại, người dùng cần kiểm tra kỹ chất lượng sản phẩm. Những dấu hiệu như mùi vị thay đổi bất thường, xuất hiện bọt khí, vẩn đục, đổi màu hoặc có lớp màng trên bề mặt đều cho thấy nước chấm có thể đã bị biến chất. Trong trường hợp nghi ngờ, giải pháp an toàn nhất vẫn là loại bỏ và pha mới.

Thói quen nhỏ giúp bảo vệ sức khỏe cả gia đình

Để hạn chế nguy cơ mất an toàn thực phẩm, các chuyên gia khuyến nghị người dân chỉ nên pha lượng nước mắm vừa đủ cho mỗi bữa ăn. Nếu còn thừa, cần bảo quản ngay trong tủ lạnh thay vì để ở nhiệt độ phòng. Đồng thời, nên sử dụng muỗng hoặc vá riêng để lấy nước chấm, tránh để đũa đã qua sử dụng tiếp xúc trực tiếp với phần nước mắm còn lại.

Một bát nước chấm có giá trị không lớn, nhưng việc chủ quan trong bảo quản có thể dẫn đến những hệ lụy không đáng có cho sức khỏe. Trong điều kiện thời tiết nóng ẩm như ở Việt Nam, sự cẩn trọng trong từng khâu chế biến và bảo quản thực phẩm vẫn là biện pháp đơn giản nhưng hiệu quả nhất để phòng ngừa nguy cơ nhiễm khuẩn đường tiêu hóa.