Khám thiếu máu, người phụ nữ 52 tuổi phát hiện ung thư dạ dày đã di căn xương

Thiếu máu nặng bất thường hé lộ bệnh ung thư dạ dày

Bà Hương (52 tuổi) thường xuyên ợ hơi vào buổi chiều, ăn khó tiêu, cảm giác nhợn ói nhưng vẫn ăn uống được, không sụt cân, không sốt, phân không lẫn máu. Tuy nhiên, kết quả xét nghiệm máu ghi nhận tình trạng giảm nặng dòng hồng cầu.

ThS.BSNT.CKI Lê Thị Phương Thảo, Đơn vị Huyết học Truyền máu, Hệ thống Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP HCM, cho biết số lượng hồng cầu (RBC) của bà Hương giảm còn 2,44 M/Ul, thấp hơn nhiều so với mức bình thường 3,72-5,06 M/Ul. Lượng huyết sắc tố (Hb) giảm còn 5,3 g/dL trong khi mức bình thường là 11-14,7 g/dL. Đây là tình trạng thiếu máu mức độ rất nặng.

Dựa trên các chỉ số huyết học chuyên sâu dòng hồng cầu (MCV 77,9 fL, MCH 21,7 pg), bà Hương được chẩn đoán thiếu máu kiểu hồng cầu nhỏ nhược sắc.

Theo bác sĩ Thảo, hai nguyên nhân thường gặp nhất của tình trạng này là bệnh tan máu bẩm sinh (thalassemia) và thiếu máu do thiếu sắt. Tuy nhiên, tiền sử bản thân và gia đình của người bệnh không ghi nhận bất thường, chế độ ăn uống bình thường, không rong kinh, rong huyết. Từ đó, bác sĩ hướng đến nguyên nhân thiếu máu do chảy máu ẩn đường tiêu hóa, tức tình trạng xuất huyết tiêu hóa rỉ rả kéo dài nhưng người bệnh không nhận biết được.

Nội soi phát hiện ung thư dạ dày đã di căn nhiều vị trí

Để tìm nguyên nhân, bà Hương được chỉ định nội soi đường tiêu hóa, bao gồm nội soi dạ dày và nội soi đại trực tràng.

Kết quả nội soi đại trực tràng hoàn toàn bình thường. Trong khi đó, nội soi dạ dày phát hiện khối u dưới niêm mạc tâm vị. Kết quả sinh thiết xác định đây là ung thư biểu mô tuyến trong niêm mạc, biệt hóa kém.

Chụp CT ngực bụng tiếp tục ghi nhận bệnh đã di căn đến nhiều vị trí như cột sống, xương ức, xương sườn, xương đòn, xương vai và đầu trên xương cánh tay.

Sau chẩn đoán, bà Hương được điều trị bằng phác đồ hóa trị kết hợp thuốc trúng đích. Đồng thời, mỗi tháng người bệnh được truyền thuốc nhằm làm chậm quá trình hủy xương, giảm nguy cơ gãy xương.

Chảy máu tiêu hóa ẩn – dấu hiệu dễ bị bỏ qua của ung thư dạ dày

“Không phải khi nào chảy máu tiêu hóa cũng nhìn thấy được”, bác sĩ Thảo cho biết.

Theo bác sĩ, như trường hợp bà Hương, người bệnh không nhìn thấy máu trong phân nhưng vẫn mất máu với lượng lớn trong thời gian dài. Chảy máu tiêu hóa ẩn có thể xảy ra ở bất kỳ vị trí nào trong đường tiêu hóa như thực quản, dạ dày hoặc đại trực tràng nhưng không thể quan sát bằng mắt thường.

Đây là một trong những nguyên nhân khiến nhiều trường hợp ung thư đường tiêu hóa, trong đó có ung thư dạ dày, được phát hiện ở giai đoạn muộn.

Thông thường, xuất huyết tiêu hóa dễ nhận biết khi người bệnh nôn ra máu, đi ngoài phân đen hoặc đại tiện ra máu. Những dấu hiệu này thường xuất hiện khi lượng máu mất tương đối lớn.

Ngược lại, trong trường hợp chảy máu ẩn, lượng máu chỉ rỉ rả vài mililit mỗi ngày. Máu hòa lẫn với thức ăn và dịch vị rồi bị enzyme tiêu hóa phân hủy. Vì vậy, phân vẫn giữ màu vàng hoặc nâu bình thường khiến người bệnh không phát hiện được.

Khi nào cần tầm soát ung thư đường tiêu hóa?

Do không có dấu hiệu rõ ràng, nhiều người bệnh chỉ phát hiện tình trạng mất máu khi xuất hiện các biểu hiện thiếu sắt kéo dài như mệt mỏi, hoa mắt, chóng mặt, hụt hơi khi vận động, da xanh xao, niêm mạc nhợt nhạt hoặc lòng bàn tay, bàn chân trắng bệch.

Không ít trường hợp nhầm lẫn các triệu chứng này với suy nhược cơ thể hoặc thiếu chất, tự ý mua thuốc bổ sung thay vì đi khám chuyên khoa.

Theo bác sĩ Thảo, ngoài ung thư dạ dày, chảy máu tiêu hóa ẩn còn có thể do ung thư đại trực tràng, polyp đường tiêu hóa, viêm loét dạ dày tá tràng, viêm ruột mạn tính hoặc dị dạng mạch máu.

Tình trạng này chỉ được phát hiện thông qua các xét nghiệm như xét nghiệm máu, xét nghiệm tìm máu ẩn trong phân và nội soi tiêu hóa.

Ung thư đường tiêu hóa có tiên lượng điều trị tốt nếu được phát hiện ở giai đoạn sớm. Vì vậy, mỗi người nên khám sức khỏe định kỳ để phát hiện sớm các bất thường.

Khi xuất hiện tình trạng mệt mỏi kéo dài trên hai tuần, hoa mắt, chóng mặt hoặc sụt cân không rõ nguyên nhân, người bệnh nên khám chuyên khoa Huyết học. Nếu kết quả xét nghiệm cho thấy thiếu máu, thiếu sắt hoặc có máu ẩn trong phân, bác sĩ sẽ chỉ định tầm soát ung thư để tìm nguyên nhân.

Bác sĩ cũng khuyến cáo người trên 45 tuổi, ngay cả khi không có triệu chứng đau dạ dày hay rối loạn tiêu hóa, vẫn nên nội soi kiểm tra định kỳ. Nếu kết quả bình thường, có thể lặp lại sau 3-5 năm theo tư vấn của bác sĩ.