Từ vụ Sơn Kim bị phạt: Sao phải báo cáo khi bán nhà cho người nước ngoài?

Như Dân trí thông tin, UBND TPHCM vừa ban hành quyết định xử phạt vi phạm hành chính đối với Công ty cổ phần Bất động sản Sơn Kim (Sơn Kim Land), liên quan đến việc bán 136 căn hộ tại dự án Khu liên hợp cao ốc trung tâm thương mại – văn phòng và căn hộ, tên thương mại Gateway Thảo Điền, phường An Khánh, cho cá nhân, tổ chức nước ngoài.

Nguyên nhân xử phạt là doanh nghiệp không thực hiện nghĩa vụ gửi thông tin, báo cáo bằng cả thư điện tử và văn bản đến Sở Xây dựng theo quy định.

Theo Sơn Kim Land, Quyết định xử phạt vi phạm hành chính số 5252/QĐ-XPHC là căn cứ để doanh nghiệp hoàn tất các thủ tục hành chính với cơ quan Nhà nước liên quan đến việc giao dịch bán nhà ở cho khách hàng là người nước ngoài.

Doanh nghiệp cho biết quyết định xử phạt liên quan đến việc thực hiện nghĩa vụ báo cáo, cung cấp thông tin theo thủ tục hành chính, không liên quan đến việc bán nhà vượt hạn mức quy định hoặc giao dịch tại khu vực không được phép bán cho cá nhân, tổ chức nước ngoài.

“Sơn Kim Land đảm bảo không có bất kỳ ảnh hưởng tiêu cực nào đến quyền sở hữu tài sản hợp pháp của các khách hàng”, doanh nghiệp khẳng định, đồng thời cho biết luôn tuân thủ các quy định pháp luật trong hoạt động kinh doanh.

Trước Sơn Kim Land, UBND TPHCM cũng đã xử phạt Công ty cổ phần City Garden 280 triệu đồng vì ký hợp đồng mua bán 148 căn hộ tại dự án Chung cư City Garden cho cá nhân, tổ chức nước ngoài nhưng không gửi thông tin bằng thư điện tử và văn bản để đăng tải trên cổng thông tin điện tử của Sở Xây dựng TPHCM theo quy định.

Một trường hợp khác là chủ đầu tư dự án The Vista An Phú cũng bị UBND TPHCM xử phạt 280 triệu đồng do ký hợp đồng mua bán 87 căn hộ cho cá nhân, tổ chức nước ngoài nhưng không thông báo với Sở Xây dựng.

Các trường hợp trên đều liên quan đến nghĩa vụ thông báo, cung cấp thông tin của chủ đầu tư sau khi ký hợp đồng mua bán nhà ở với cá nhân, tổ chức nước ngoài.

Theo chuyên gia, quy định này nhằm giúp cơ quan quản lý nhà nước theo dõi số lượng nhà ở mà tổ chức, cá nhân nước ngoài được sở hữu, qua đó kiểm soát giới hạn sở hữu theo quy định pháp luật.

Theo quy định hiện hành, pháp luật không cấm cá nhân, tổ chức nước ngoài mua và sở hữu nhà ở tại Việt Nam. Tuy nhiên, nhóm đối tượng này bị giới hạn về tỷ lệ và số lượng nhà ở được sở hữu.

Cụ thể, Luật Nhà ở 2023 quy định cá nhân, tổ chức nước ngoài được sở hữu không quá 30% số lượng căn hộ trong một tòa nhà chung cư. Đối với nhà ở riêng lẻ, số lượng nhà ở mà tổ chức, cá nhân nước ngoài được sở hữu không quá 250 căn trong một khu vực có quy mô dân số tương đương một phường. Để kiểm soát các giới hạn này, bên bán nhà ở hoặc căn hộ có trách nhiệm thông báo thông tin giao dịch cho cơ quan quản lý nhà ở cấp tỉnh.

Theo quy định, trong thời hạn tối đa 3 ngày làm việc kể từ ngày ký hợp đồng mua bán, bên bán phải gửi thông tin bằng thư điện tử và bằng văn bản về tên người mua, địa chỉ nhà ở đã bán đến Sở Xây dựng để cơ quan này đăng tải trên cổng thông tin điện tử.

Việc thông báo giúp cơ quan quản lý có cơ sở cập nhật dữ liệu về nhà ở đã bán cho cá nhân, tổ chức nước ngoài và xác định tỷ lệ sở hữu tại từng dự án, tòa nhà.

Liên quan đến quyền sở hữu bất động sản của người nước ngoài, ông Lê Hoàng Châu, Chủ tịch Hiệp hội Bất động sản TPHCM (HoREA), đề nghị cho phép cá nhân nước ngoài nhập cảnh hợp pháp vào Việt Nam được mua phần diện tích sàn trong các công trình cao tầng có công năng văn phòng, du lịch, lưu trú. Theo đề xuất, người nước ngoài được mua không quá 30% tổng diện tích sàn xây dựng đưa vào kinh doanh của mỗi tòa nhà, tương tự giới hạn sở hữu căn hộ chung cư hiện nay.

“Quy định này sẽ mở rộng loại hình bất động sản người nước ngoài được tiếp cận, đồng thời vẫn kiểm soát được tỷ lệ sở hữu”, ông Lê Hoàng Châu nói.