Cuộc đua tăng vốn thêm nóng: Lộ diện bên đã vượt Vietcombank, MB

Tập đoàn Hòa Phát (mã chứng khoán: HPG) vừa hoàn tất phát hành hơn 767 triệu cổ phiếu để trả cổ tức, nâng vốn điều lệ lên 84.430 tỷ đồng, vượt loạt ngân hàng để trở thành công ty có vốn lớn nhất sàn chứng khoán.

Với con số này, công ty của “vua thép” đã vượt vốn điều lệ của các ngân hàng như Vietcombank (83.556 tỷ đồng), MB (hơn 80.000 tỷ đồng), VietinBank (79.338 tỷ đồng), VPBank, BIDV… để trở thành đơn vị có số cổ phiếu lưu hành lớn nhất trên thị trường chứng khoán.

Theo báo cáo của một đơn vị chuyên về thống kê giao dịch, hoạt động huy động vốn cổ phần đang bước vào giai đoạn tăng tốc mạnh trở lại. Tính đến ngày 25/5, tổng giá trị phát hành vốn cổ phần và IPO theo kế hoạch của các doanh nghiệp niêm yết đạt khoảng 289.500 tỷ đồng, tăng 86,5% so với năm 2025 và gấp 2,5 lần mức trung bình 5 năm gần đây.

Đây là quy mô huy động vốn cổ phần lớn nhất kể từ giai đoạn bùng nổ năm 2021, cho thấy vai trò kênh dẫn vốn trung và dài hạn của thị trường chứng khoán đang dần được khôi phục sau nhiều năm doanh nghiệp phụ thuộc nhiều hơn vào tín dụng ngân hàng và trái phiếu doanh nghiệp.

Bị Hòa Phát vượt mặt là vậy, song trong năm nay, loạt ngân hàng đã có kế hoạch tăng vốn lên 100.000 tỷ đồng, dự kiến “ngôi vương” sẽ tiếp tục có sự hoán đổi. 

Tại phiên họp đại hội cổ đông năm nay, Techcombank đã chốt kế hoạch tăng vốn hơn 60%, từ 70.800 tỷ lên 113.700 tỷ đồng. Nếu hoàn tất, nhà băng này có thể vươn lên nhóm dẫn đầu hệ thống về vốn điều lệ. Phương án triển khai gồm phát hành cổ phiếu thưởng tỷ lệ 60% và phát hành thêm cổ phiếu lựa chọn cho người lao động (ESOP). Thời gian thực hiện dự kiến năm 2026, trong vòng 12 tháng kể từ khi được cơ quan quản lý chấp thuận.

Tương tự, VPBank cũng tăng vốn thêm hơn 30% lên hơn 106.200 tỷ đồng thông qua hai giai đoạn. Trong quý II hoặc quý III, VPBank sẽ phát hành cổ phiếu với tỷ lệ hơn 26% cho cổ đông hiện hữu. Vào quý cuối năm, nhà băng này muốn phát hành riêng lẻ hơn 624 triệu cổ phiếu cho một nhà đầu tư ngoại.

Trong khi đó, MB kết hợp trả cổ tức bằng cổ phiếu, phát hành thêm và chào bán riêng lẻ, vốn dự kiến cũng tăng lên 100.000 tỷ đồng.

Tại nhóm ngân hàng quốc doanh, có BIDV dự tăng vốn điều lệ từ mức 70.200 tỷ đồng lên hơn 99.500 tỷ đồng thông qua phát hành cổ phiếu cho cổ đông hiện hữu tỷ lệ hơn 6,8%; trả cổ tức bằng cổ phiếu tỷ lệ 19% và phát hành thêm cổ phiếu riêng lẻ hoặc chào bán ra công chúng.

Vietcombank cũng đã thông qua phương án tăng vốn thông qua phát hành tối đa hơn 1 tỷ cổ phiếu thưởng, vốn điều lệ tương ứng tăng thêm khoảng 10.680 tỷ lên gần 94.000 tỷ đồng.

Làn sóng tăng vốn của các ngân hàng diễn ra trong bối cảnh yêu cầu về nâng bộ đệm vốn dài hạn ngày càng gia tăng. Thông tư 14/2025 của Ngân hàng Nhà nước quy định các ngân hàng phải nâng dần tỷ lệ an toàn vốn (CAR) tối thiểu qua hằng năm, từ mức 8% hiện tại lên 10,5% vào năm 2030.

Việc bổ sung vốn điều lệ còn giúp các ngân hàng nâng cao hệ số an toàn vốn, đáp ứng các chuẩn mực Basel III, đồng thời tạo dư địa mở rộng quy mô hoạt động.

Tăng vốn “khủng”, rủi ro pha loãng ngày càng cao

Động thái tăng vốn qua cổ phiếu tuy đáp ứng được “cơn khát” vốn của doanh nghiệp, song rủi ro pha loãng cũng gia tăng.

Theo thống kê, tổng khối lượng cổ phiếu phát hành mới, bao gồm phát hành tăng vốn và chia tách cổ phiếu, dự kiến đạt khoảng 48,2 tỷ đơn vị, tăng 26% so với năm 2025 và tương đương 17,1% lượng cổ phiếu đang lưu hành tại thời điểm cuối năm trước. Đây là mức cao nhất trong nhiều năm trở lại đây. Những nhà đầu tư nắm giữ cổ phiếu thường không thích điều này, do việc pha loãng sẽ khiến thị giá chứng khoán giảm.

Đơn cử tại Hòa Phát, việc tăng diễn ra trong bối cảnh thị giá công ty giảm về 23.600 đồng/cổ phiếu, vùng giá thấp nhất từ tháng 8 năm ngoái.