Ít người biết loại quả dân dã này ở Việt Nam lại mang nhiều lợi ích cho sức khỏe

Quả chay có tác dụng gì? 5 lợi ích theo Đông y và những lưu ý khi sử dụng

Quả chay là loại quả quen thuộc ở nhiều vùng quê Việt Nam, có hương vị chua thanh đặc trưng. Quả chay thường được dùng để chế biến thành các món ăn dân dã. Không chỉ tạo món ăn đa dạng cho mâm cơm gia đình, theo y học cổ truyền, quả chay còn có tác dụng hỗ trợ thanh nhiệt, hỗ trợ tiêu hoá và mang lại một số lợi ích về sức khoẻ nếu biết dùng đúng cách.

ThS.BS Nguyễn Vũ Bình (Giảng viên Đại học Y Hà Nội) cho biết, những công dụng của quả chay chủ yếu được ghi nhận trong y học cổ truyền. Đây là loại thực phẩm có thể hỗ trợ sức khoẻ khi kết hợp với chế độ ăn cân đối nhưng không có tác dụng thay thế hoàn toàn thuốc chữa bệnh.

Dưới đây là những lợi ích nổi bật của quả chay và những lưu ý đối với người sử dụng được Ths.Bs Nguyễn Vũ Bình chỉ ra.

Quả chay giúp thanh nhiệt, làm dịu cơ thể

Theo ThS.BS Nguyễn Vũ Bình, trong y học cổ truyền, quả chay được xếp vào nhóm thực phẩm có vị chua, tính mát. Vì vậy, loại quả này thường được sử dụng trong những ngày thời tiết nóng bức hoặc khi cơ thể có cảm giác nóng trong.

Quả chay thường được chế biến thành các món canh chua, giúp bữa ăn trở nên thanh mát, dễ ăn hơn. Đối với những người thường xuyên sử dụng nhiều thực phẩm chiên rán hoặc món ăn cay nóng, việc bổ sung các món ăn từ quả chay có thể góp phần cân bằng khẩu vị.

Quả chay giúp hỗ trợ tiêu hoá và kích thích vị giác

Vị chua tự nhiên của quả chay có khả năng kích thích tiết dịch tiêu hóa, từ đó giúp tăng cảm giác ngon miệng trong bữa ăn. Khi được nấu chín trong các món canh, quả chay còn giúp giảm cảm giác ngấy sau những bữa ăn chứa nhiều đạm hoặc chất béo, góp phần hỗ trợ hệ tiêu hóa hoạt động hiệu quả hơn.

Quả chay góp phần làm dịu cảm giác khó chịu ở cổ họng

Theo quan điểm của y học cổ truyền, quả chay còn được sử dụng như một loại thực phẩm có tác dụng thanh nhiệt và hỗ trợ làm dịu niêm mạc họng. Việc sử dụng quả chay trong các món canh chua hoặc những món ăn phù hợp có thể giúp mang lại cảm giác dễ chịu hơn đối với người bị khô họng hoặc rát họng nhẹ.

Tuy nhiên, ThS.BS Nguyễn Vũ Bình lưu ý đây chỉ là thực phẩm hỗ trợ, không có tác dụng thay thế việc điều trị khi mắc các bệnh lý về đường hô hấp hoặc các bệnh lý khác.

Theo Đông y, quả chay có tác dụng hỗ trợ hoạt huyết

Đông y cho rằng quả chay có tác dụng hoạt huyết ở mức độ nhẹ, góp phần hỗ trợ lưu thông khí huyết, giúp cơ thể cảm thấy nhẹ nhàng hơn.

Tuy nhiên, đây là quan điểm của y học cổ truyền và hiện chưa có đủ bằng chứng khoa học để khẳng định tác dụng này trên lâm sàng. Vì vậy, người dân không nên xem quả chay là phương pháp điều trị các bệnh liên quan đến tuần hoàn hoặc huyết học.

Quả chay phù hợp với chế độ ăn kiểm soát cân nặng

Quả chay chứa nhiều nước, năng lượng không cao và thường được sử dụng trong các món canh thanh đạm. Khi kết hợp cùng chế độ ăn uống cân đối, loại quả này có thể là lựa chọn phù hợp đối với những người đang kiểm soát cân nặng hoặc muốn tăng cường lượng rau, quả trong khẩu phần hằng ngày.

Những lưu ý đối với người dùng khi sử dụng quả chay

ThS.BS Nguyễn Vũ Bình lưu ý, mặc dù là thực phẩm quen thuộc, người dùng vẫn cần sử dụng quả chay đúng cách để hạn chế những ảnh hưởng không mong muốn. Không nên ăn quá nhiều quả chay khi bụng đang đói vì vị chua có thể gây cảm giác khó chịu ở một số người.

Những người mắc viêm loét dạ dày, trào ngược dạ dày – thực quản hoặc tình trạng tăng tiết axit dạ dày nên sử dụng với lượng vừa phải. Ngoài ra, quả chay nên được chế biến chín trước khi ăn để dễ tiêu hóa và phù hợp với nhiều đối tượng sử dụng hơn.