Ho ra đờm có mùi giống phân, người đàn ông phát hiện tình trạng hiếm gặp

Thông tin từ Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới Trung ương cho biết, các bác sĩ tại đây vừa tiếp nhận và điều trị một trường hợp có đường rò bất thường từ đại tràng lên phổi phải. Đây là tình trạng hiếm gặp, với tổn thương phức tạp ở cả ổ bụng và lồng ngực.

Theo đó, nam bệnh nhân nhập viện trong tình trạng sốt cao kéo dài, ho nhiều đờm có mùi hôi bất thường, được mô tả giống mùi phân. Kết quả chụp cắt lớp vi tính (CT) ngực và bụng cho thấy tổn thương từ đại tràng lan lên vùng dưới gan, gây hoại tử, thủng cơ hoành và hình thành đường thông lên phổi phải. Hậu quả là người bệnh xuất hiện ổ áp xe phổi lớn, kèm nhiễm khuẩn huyết.

Theo BS Tạ Quang Hiện, Khoa Ngoại Tổng hợp, Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới Trung ương, người bệnh có tiền sử u đại tràng trái, đã được phẫu thuật cắt u tại địa phương khoảng 3 tháng trước khi nhập viện. Sau phẫu thuật, người bệnh liên tiếp gặp các biến chứng.

Khoảng 2 tháng trước khi chuyển đến Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới Trung ương, người bệnh được phẫu thuật nội soi gỡ dính ruột do tắc ruột. Tuy nhiên, sau đó tình trạng đau bụng tiếp tục tái diễn. Qua thăm khám, các bác sĩ phát hiện rò miệng nối đại tràng và tiến hành làm hậu môn nhân tạo bên trái.

Khoảng 10 ngày trước khi chuyển viện, người bệnh bắt đầu sốt cao liên tục, ho nhiều đờm có mùi hôi bất thường. Sau 2 ngày điều trị tại một cơ sở y tế nhưng tình trạng không cải thiện, người bệnh được chuyển đến Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới Trung ương với chẩn đoán nhiễm khuẩn huyết, áp xe phổi.

Tại bệnh viện, kết quả chụp CT ngực và bụng ghi nhận ổ áp xe lớn ở phổi phải thông với ổ dịch vùng dưới gan qua một lỗ thủng cơ hoành. Bên cạnh đó, người bệnh còn có ổ dịch ở vùng thành bụng trái.

Các bác sĩ xác định người bệnh có nhiều tổn thương phối hợp, gồm áp xe phổi phải, thủng cơ hoành, áp xe dưới gan do thủng đại tràng phải và rò miệng nối đại tràng trái.

BS Tạ Quang Hiện cho biết, điểm đặc biệt của trường hợp này là tổn thương trong ổ bụng đã tạo thành một đường thông bất thường xuyên qua cơ hoành lên khoang ngực. Dịch nhiễm khuẩn từ đường tiêu hóa theo đường rò này lan lên phổi, gây hình thành ổ áp xe lớn và khiến người bệnh ho ra đờm có mùi đặc trưng.

Về mặt chuyên môn, người bệnh không thực sự ho ra phân theo nghĩa thông thường mà ho ra đờm có mùi giống phân do tồn tại đường thông bất thường giữa hệ tiêu hóa và hệ hô hấp.

Hai kíp phẫu thuật phối hợp xử lý nguồn nhiễm

Do tổn thương phức tạp, liên quan đồng thời đến ổ bụng và lồng ngực, các bác sĩ xác định đây là ca bệnh khó, cần phẫu thuật sớm để kiểm soát nguồn nhiễm. Hai kíp phẫu thuật lồng ngực và ổ bụng được huy động phối hợp xử trí.

Kíp phẫu thuật lồng ngực tiến hành mở ngực, làm sạch và dẫn lưu ổ áp xe phổi phải. Tuy nhiên, ổ áp xe ở thùy dưới phổi phải có kích thước lớn, dính nhiều vào các tổ chức xung quanh, khiến việc tiếp cận lỗ thủng cơ hoành từ phía lồng ngực gặp nhiều khó khăn. Vì vậy, ê-kíp tập trung làm sạch và dẫn lưu ổ áp xe phổi.

Tiếp đó, kíp phẫu thuật ổ bụng tiến hành thám sát, phát hiện lỗ thủng ở đại tràng phải lan lên vùng dưới gan, gây hoại tử cơ hoành, dẫn đến thủng cơ hoành và tạo đường thông lên phổi phải.

Đáng chú ý, tại vị trí hậu môn nhân tạo bên trái được thực hiện trong lần điều trị trước, các bác sĩ không xác định đây là vị trí thủng chính. Vị trí rò thực sự nằm tại miệng nối đại tràng trái sau phẫu thuật cắt u trước đó.

Ê-kíp phẫu thuật tiến hành làm sạch ổ bụng, hạ dây chằng gan để tiếp cận vùng cơ hoành và khâu phục hồi lỗ thủng qua đường bụng. Đồng thời, hai vị trí tổn thương ở đại tràng phải và đại tràng trái được đưa ra làm hậu môn nhân tạo nhằm kiểm soát nguồn nhiễm.

Theo BS Tạ Quang Hiện, đây là trường hợp rất hiếm gặp trong thực hành lâm sàng, bởi tổn thương tạo thành một chuỗi liên hoàn từ đại tràng đến vùng dưới gan, qua cơ hoành và cuối cùng lên phổi phải.

Ca phẫu thuật kéo dài hơn 5 giờ. Sau mổ, người bệnh tỉnh, không còn phải thở máy. Đến ngày thứ hai sau phẫu thuật, tình trạng huyết động ổn định, người bệnh bước đầu vượt qua giai đoạn nguy kịch.

Cảnh giác những dấu hiệu bất thường sau phẫu thuật tiêu hóa

Từ trường hợp trên, các bác sĩ khuyến cáo người bệnh sau phẫu thuật đường tiêu hóa cần tái khám đúng hẹn, theo dõi sát diễn biến sức khỏe và không chủ quan trước những biểu hiện bất thường.

Các dấu hiệu cần lưu ý gồm sốt kéo dài, đau bụng tăng, bụng chướng, rò dịch bất thường tại vị trí phẫu thuật, ho kéo dài hoặc đờm có mùi hôi lạ. Khi xuất hiện những triệu chứng này, người bệnh cần đến cơ sở y tế để được thăm khám, xác định nguyên nhân và xử trí kịp thời.

Theo các bác sĩ, những biểu hiện tưởng chừng không liên quan giữa hệ tiêu hóa và đường hô hấp đôi khi lại là dấu hiệu của một biến chứng ngoại khoa phức tạp. Việc phát hiện và điều trị sớm có ý nghĩa quan trọng trong kiểm soát nguồn nhiễm, hạn chế nguy cơ nhiễm khuẩn nặng, suy đa cơ quan và đe dọa tính mạng.